Zonguldak'ı haritada tek bir kent gibi okumak yanıltıcıdır. İlin en kalabalık ilçesi il merkezi değil Ereğli'dir; kömür havzasının üç ilçesi Merkez, Kozlu ve Kilimli neredeyse birbirine değer; Çaycuma, Devrek ve Gökçebey ise iç kesimde bambaşka bir ritimle yaşar. Sekiz ilçeli bu ilde bir araştırma sorusunun nasıl ele alınacağı, önce kişinin hangi hatta yaşayıp hangi hatta çalıştığına bakılarak belirlenir.
Tespit Dedektiflik'in Zonguldak'ta bir şubesi ya da sürekli orada bulunan bir ekibi yok. Dosyalar İstanbul'dan koordine edilir; saha günleri, işin kapsamı netleştikten sonra ilgili ilçeye göre planlanır. Bu yüzden ilk görüşmede en çok sorduğumuz şey adres değil, saattir: kişi hangi vardiyada, hangi serviste, hangi günlerde nerede?
Çalışma alanımız dardır ve bilerek dar tutulur: kamusal alanda gözlem, açık kaynak taraması, ticaret sicili ilanları ve sizin kendi belgeleriniz. Ocak, santral, fabrika ve lojman içi hiçbir koşulda bu alana girmez. Topladığımız notların bir davada nasıl kullanılacağına avukatınız karar verir.
Merkez, Kozlu ve Kilimli: birbirine değen üç ilçe
Kömür havzasının yerleşimi kıyıya ve dik yamaçlara sıkışmıştır. Merkez, denize inen yamaçlara yaslanır; sokaklar dar, çoğu yerde merdivenli ve tek yönlüdür, çarşı ile liman birbirine yürüme mesafesindedir. Kozlu ve Kilimli, Merkez'e çok yakın, kendi çarşısı ve lojman bölgeleri olan küçük kentler gibidir. Bu yakınlık bir avantajdır: aynı gün içinde üç ilçedeki hareket tek bir zaman çizelgesine yazılabilir. Dezavantajı ise araçla izlemenin neredeyse imkânsız olmasıdır; yamaç sokaklarında park eden ya da birinin ardından ağır ağır ilerleyen bir araç hemen görünür. Bu yüzden havzadaki gözlem çoğunlukla yaya, kısa ve belirli bir saat penceresine bağlı yürür. Bülent Ecevit Üniversitesi'nin öğrencileri de Merkez'deki kiralık daire dokusunu ve akşam saatlerini etkiler; eylülde dolan, haziranda boşalan sokaklar adres tespiti dosyalarında hesaba katılır.
Ocak ve santral vardiyası: hangi saat neyi gösterir
Türkiye Taşkömürü Kurumu'nun Üzülmez, Kozlu ve Karadon çevresindeki ocakları ile Kilimli'nin doğusundaki Çatalağzı enerji tesisleri, havzada gündelik hayatın saatini belirler. Vardiyalı çalışanın evden çıkış, servise biniş ve dönüş saatleri büyük ölçüde sabittir. Bu düzen bir şüpheyi test etmeyi kolaylaştırır, ama yanlış okumaya da açıktır: vardiyadaydım demek kolaydır, doğrulamak ise ancak servis durağında, iş yeri kapısının dışında ve vardiya sonrası uğranan yerlerde tutulan saatli notlarla mümkündür. Ocak, santral sahası ve lojman alanının içi hiçbir koşulda gözlem alanı değildir. Vardiya çizelgesine ya da giriş çıkış kayıtlarına biz ulaşmayız; bu kayıtlar ya işverenin kendi elindedir ya da davada mahkeme yoluyla istenir. Bizim yaptığımız, kişinin beyan ettiği saatlerle kamusal alanda görülen hareketi karşılaştırmak ve uyuşup uyuşmadığını sade bir kronolojiyle göstermektir.
Ereğli'de demir-çelik ve yan sanayi çevresi
Ereğli'nin ekonomisi Erdemir'in demir-çelik tesislerine ve limana dayanır. Çevresinde nakliye, bakım-onarım, yedek parça ve taşeron firmalarından oluşan geniş bir yan sanayi kümelenmiştir. Tek bir büyük alıcıya bağlı çok sayıda küçük firmanın bulunduğu bu yapı, kendine özgü sorular doğurur: ortaklardan biri işi başka bir firmaya mı kaydırıyor, yeni anlaşılan taşeron gerçekten söylediği kadar köklü mü, işten ayrılan bir usta müşterileri yanında mı götürüyor? Bu dosyaların çoğu masa başında, ticaret sicili ilanları ve kamuya açık şirket bilgileriyle başlar. Gerekirse bir firmanın gerçekten faaliyette olup olmadığı, deposunun ya da atölyesinin dışarıdan görülen hareketiyle kısa süre belgelenir. Tesis kapısının içi, liman sahası ve başka bir şirketin iç kayıtları kapsam dışıdır. Yazın Cehennemağzı Mağaraları'na gelen günübirlikçiler kıyıyı hareketlendirir; bu da sahil tarafındaki gözlem saatlerini değiştirir.
Adliye haritası: Zonguldak, Ereğli ve bağlı birimler
İl merkezindeki Zonguldak Adliyesi, Merkez'in yanında ayrı adliyesi bulunmayan Kozlu ve Kilimli'nin dosyalarına da bakar. Çaycuma, Devrek ve Gökçebey'de Zonguldak Adliyesi'ne bağlı birimler hizmet verir. Ereğli'nin kendi adliyesi vardır ve Alaplı'nın dosyaları da oraya gider. Elimizdeki bilgilere göre ilin istinaf yolu, 2025'teki yargı çevresi düzenlemesiyle Sakarya'dan Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'ne geçmiştir. Teşkilat bu örnekte görüldüğü gibi değişebilir; dosyanızın yetkili yerini dava açmadan önce avukatınızla teyit edin. Pratikte bunun anlamı şudur: Alaplı'da oturup Kozlu'da çalışan biriyle ilgili bir aile davası Ereğli'de, bir iş davası Zonguldak'ta görülebilir. Notların hangi mahkemeye gideceğini baştan bilmek, hangi günlerin ve hangi ilçenin öne alınacağını da belirler.
Filyos'tan Devrek'e iç kesimin farklı soruları
Çaycuma, Filyos Çayı'nın açtığı geniş vadide kurulmuş bir ova ilçesidir. Çayın denize döküldüğü Filyos'taki liman ve Karadeniz gazının karaya alındığı tesis, ilçeyi son yıllarda yeni bir sanayi hattına bağladı. Şantiye ve işletme dönemleri dışarıdan mühendis, usta ve taşeron personeli getirir; işverenlerin işe alım öncesi geçmiş doğrulaması ve yeni ortaklıkların güvenilirliği gibi soruları bu hareketle birlikte artar. Devrek ise coğrafi işaretli bastonuyla tanınır; çarşıda küçük atölyeler ve esnaf ağırlıktadır. Burada uyuşmazlıklar genellikle sözlü ortaklıklardan ve ödenmeyen siparişlerden çıkar. Gökçebey, Çaycuma ile Devrek arasında kalır ve gündelik hayat çoğu zaman ilçe sınırını aşar. Küçük ilçe merkezlerinde herkes birbirini tanıdığı için yabancı bir aracın uzun süre beklemesi mümkün değildir; gözlem kısa tutulur ve önce belge tarafı tamamlanır.
Alaplı sahili ve kışın kapanan yazlıklar
Alaplı, Ereğli'nin batısında uzanan bir kıyı ilçesidir ve yazın sahil, yazlık ve günübirlikçi hareketiyle canlanır. Kışın evlerin çoğu kapanır; bu da iki tür soruyu doğurur. Birincisi miras ya da ortak mülkiyetteki bir yazlığın hangi aylarda, kimin tarafından kullanıldığıdır. Bu, ancak kullanım dönemlerinde ve kamusal yoldan görülebildiği kadarıyla, tarihli fotoğrafla belgelenebilir; eve ya da bahçeye girilmez. İkincisi kiralık yazlık ilanıyla kapora toplayıp kaybolan kişilerdir. Ödeme yapmadan önce ilan verenin gerçekten mülk sahibi ya da yetkili bir işletme olup olmadığını, fotoğrafların başka ilanlarda geçip geçmediğini ve parayı göndereceğiniz hesabın sahibini kontrol etmek, sonradan yapılacak her araştırmadan daha etkilidir. Kıyı yolunun batı ucunda Düzce'ye geçiş kolaydır; Alaplı'da başlayan bir sorunun izi zaman zaman il dışına uzanır.
Rapor, iş kazası ve tazminat dosyalarında ölçü
Maden ve ağır sanayi kenti olan Zonguldak'ta istirahat raporu, iş kazası, malulen emeklilik ve tazminat konuları hem işyerlerinin hem ailelerin gündeminde sık yer tutar. Bu dosyalarda temel ilke basittir: hekim raporunu ve tazminat hakkını tartışmak hekimlerin ve mahkemenin işidir, bizim işimiz değildir. Kimseyi hasta numarası yapmakla ya da yalan söylemekle peşinen suçlamayız. Bir işveren ya da sigorta tarafı, raporlu bir kişinin bu süre içinde başka bir işte çalıştığını ileri sürüyorsa, iddia ancak kamusal alandaki hareketin tarafsız biçimde not edilmesiyle test edilebilir. Raporlu birinin çarşıda görülmesi tek başına bir şey kanıtlamaz; önemli olan, iddia edilen işin düzenli ve görünür biçimde yapılıp yapılmadığıdır. Kişinin evine girilmez, sağlık kayıtları sorgulanmaz. Hazırlanan kronoloji avukata verilir; değerlendirmeyi o ve gerekirse mahkeme yapar.
Yağmur, sis ve kıyı nemi: saha takvimi
Zonguldak, Karadeniz kıyısının yağışlı ikliminde yer alır; sağanak ve sis yılın büyük bölümünde planın bir parçasıdır. Yağışlı günlerde sokaklar boşalır ve dışarıda bekleyen biri daha kolay fark edilir; bu yüzden bekleme süresi kısaltılır, iş yeri çıkışı ya da çarşı saatleri gibi kalabalığın arttığı anlar öne alınır. Sis ve yağmur görüntü kalitesini düşürdüğünde, fotoğraftan çok saat ve yer eşleşmesi önem kazanır; kayıt alınamayan bir gün ise mümkünse tekrarlanır. Bu nedenle Zonguldak dosyalarında yazılı kapsama hava kaynaklı bir yedek gün eklemek alışkanlığımızdır. Yamaç sokaklarında ıslak zemin ve kısa görüş mesafesi de yaya gözlemi yavaşlatır. Yazın ise tablo değişir: Ereğli ve Alaplı sahilinde günübirlikçi kalabalığı artar, kıyı yolunda trafik yoğunlaşır ve iç kesimdeki ilçelerden sahile inen hareket hesaba katılır.
Başka şehirden başvuranlar ve hukuki çerçeve
Zonguldak'tan çalışmak için ayrılanlar çoktur; başvuranların bir kısmı İstanbul, Ankara ya da Bursa'da yaşar ve sorusu kentte kalan yaşlı bir ebeveyn, ortak bir ev ya da adresi bilinmeyen bir akrabayla ilgilidir. Bu tür dosyalar genellikle belgeyle açılır: eski tebligatlar, son bilinen adres, kişinin kamuya açık izleri. İz Bartın'a, Karabük'e ya da Düzce'ye uzanıyorsa plan oraya göre genişletilir. Çerçeveyi değiştiren bir şey yoktur. Türkiye'de özel araştırmayı ayrıca düzenleyen bir kanun bulunmaz; sınırı Türk Ceza Kanunu'nun özel hayat ve kişisel veri hükümleri, Kişisel Verilerin Korunması Kanunu ve aile dosyalarında Türk Medeni Kanunu çizer. Telefonları dinlemeyiz, yazışma ya da hesaplara bakmayız, araçlara konum cihazı yerleştirmeyiz, gizli ses kaydı almayız, kurum kayıtlarını sorgulatmayız. Boşanma ya da velayet davasında delili değerlendiren hâkimdir.
Zonguldak İlçeleri
Zonguldak'da Öne Çıkan Hizmetler
Sorular
Zonguldak — Sık Sorulan Sorular
Alaplı'da oturan ama Kozlu'da çalışan biri için saha planı nasıl kurulur?+
Böyle bir kişinin günü iki ilçeye ve aradaki sahil yoluna bölünür. Önce hangi günlerin önemli olduğu belirlenir; ardından sabah çıkışı Alaplı'da, iş yeri çevresi Kozlu'da, akşam dönüşü yine Alaplı'da olacak şekilde notlar tek bir çizelgede birleştirilir. Her gün iki ilçede beklemek gerekmez; çoğu zaman şüphenin yoğunlaştığı birkaç gün seçilir ve kapsam buna göre yazılır.
Kamu kurumunda ya da TTK'da çalışan bir personel hakkında da çalışıyor musunuz?+
Kamu kurumlarında personelle ilgili inceleme kurumun kendi disiplin mevzuatına göre yürür ve özel bir araştırma bunun yerine geçmez. Kurum adına bir iş yapmayız. Bir kamu çalışanının özel hayatıyla ilgili, örneğin bir aile davası için bir soru varsa, bu diğer dosyalar gibi yalnız kamusal alanda ve ölçülü biçimde ele alınır; işyerinin içi ve kurum kayıtları kapsam dışıdır.
Filyos'taki bir iş için alacağım ustanın geçmişini doğrulatabilir miyim?+
Adayın kendi verdiği bilgiler, örneğin çalıştığını söylediği firmalar ya da sahibi olduğu bir şirket, ticaret sicili ilanları ve kamuya açık kaynaklarla karşılaştırılabilir. Adaya bu doğrulamanın yapılacağını önceden bildirmeniz kişisel veri mevzuatı açısından önemlidir. Adli sicil ya da sigorta kaydı gibi bilgileri kurumdan biz öğrenmeyiz; gerekiyorsa bu belgeleri adayın kendisinden istemeniz doğru yoldur.
Ereğli'de kiraladığım yazlığın ilanı sahte çıktı; elimde ne olması gerekir?+
İlanın tüm sayfasının ekran görüntüsü, ilan numarası, yazışmalar, arama geçmişi ve banka dekontu değiştirilmeden saklanmalıdır. İlk adım kolluğa ya da savcılığa şikâyettir; parayı gönderdiğiniz bankaya da hemen haber verin. Biz ilanı verenin başka ilanlarda ve kamuya açık kaynaklarda bıraktığı izleri derleyebiliriz; hesap sahibinin kim olduğunu ise yalnız soruşturma makamları öğrenebilir.
Bartın'a taşındığını düşündüğüm bir borçlunun adresini bulabilir misiniz?+
Kamuya açık kaynaklar, kişinin bilinen iş bağlantıları ve gerekirse kısa bir kamusal doğrulama ile yeni yaşam yerine dair ciddi bir ipucu çıkarılabilir. Ancak icra ya da dava tebligatında kullanılacak resmî adres, avukatınızın mahkeme ve icra dairesi yoluyla yapacağı sorguyla kesinleşir. Biz kurum kaydına bakmayız; bulduğumuz ipucunu avukatınızın resmî adımı hızlandıracak biçimde raporlarız.
